Thách thức tồn đọng cho phim chuyển thể văn học Việt Nam

Phim chuyển thể văn học Việt Nam phải đối mặt với rất nhiều thách thức. Tuy nhiên, vẫn có những tín hiệu đáng mừng khiến công chúng ghi nhận. Trong năm tới điện ảnh Việt Nam vẫn còn nhiều dấu hiệu khởi sắc đáng mong đợi. 

Xu hướng và tiềm năng cho phim chuyển thể Việt Nam

Điện ảnh Việt Nam trong nhiều năm trở lại đây đã có những bứt phá. Nhiều tác phẩm ấn tượng đẫ được ra đời. Nhiều sự đầu tư đã được dành cho các dự án phim. Xu hướng chuyển thể từ văn học ngày càng rõ rệt. Từ những thành công chuyển thể từ truyện Nguyễn Nhật Ánh như: Mắt biếc, Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh, Cô gái đến từ hôm qua… Hay sắp tới tiếp tục những dự án như Cậu Vàng, Em và Trịnh, Kiều. Nguyên tác đều mang tính nghệ thuật, hoặc trực tiếp từ văn học Việt.

Có thể thấy, tiềm năng cho phim chuyển thể văn học Việt Nam là rất lớn. Trong tương lai sẽ còn được tiến hành khai thác. Tuy nhiên, làm phim chuyển thể cũng đối mặt với nhiều thách thức. Đòi hỏi rất nhiều tài năng, kiến thức và cả yếu tố may mắn. 

Phim chuyển thể Việt nam và những hạt sạn không đáng có

Làm phim chuyển thể không hề dễ dàng, nhất là khi tác phẩm gốc gắn liền với đại bộ phận công chúng. Người làm phim rất dễ gặp phải nhiều phản ứng trái chiều khi biến tấu, “nhào nặn” bản gốc thành phiên bản điện ảnh. 

Cậu Vàng

Vài tháng trước, dự án Cậu Vàng đã bị dư luận chỉ trích nặng nề vì ekip sản xuất quyết định chọn chó Nhật đóng vai chính, thay vì chọn một chó Việt thuần. Dư luận cho rằng đó là điều không thể chấp nhận, khiến phim mất đi tính chân thực và không chuẩn chỉnh với nguyên tác.

“Đoàn làm phim không có tâm chăm chút dù đây là nhân vật chủ chốt. Thay vì chịu khó tự đi tìm chó thì họ lấy lý do trong số chó đến casting chỉ có con này phù hợp. Chứng tỏ phim làm dạng ăn liền, không quan tâm tiểu tiết”, khán giả Lung Linh bình luận trên fanpage của phim Cậu Vàng.

Những quan điểm trên còn dẫn đến những tranh cãi không đáng có diễn ra công khai trên fanpage của phim. Điều này đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hình ảnh của bộ phim và ekip làm phim.

Tác phẩm Cậu Vàng gặp phải rất nhiều “gạch đá” từ dư luận.

Phim Kiều

Không chỉ Cậu Vàng, tác phẩm Kiều mới đây cũng vấp phải nhiều tranh cãi. Nhiều khán giả khi xem teaser phim đã bức xúc với nhiều chi tiết sai lệch liên quan đến lịch sử. Từ trang phục cho đến chữ viết đều bị lên án và phản đối gay gắt. 

Điển hình trong số đó là tấm biển “Lạc Uyển Lâu” viết bằng chữ Quốc ngữ. Phản hồi về việc này, đạo diễn Mai Thu Huyền đã lý giải.”Chữ Quốc ngữ xuất hiện từ 400 năm trước, còn cụ Nguyễn Du chỉ sống cách chúng ta 200 năm. Chúng tôi không muốn dùng chữ Nôm vì […] không phải ai cũng phân biệt được. Hơn nữa, chúng tôi muốn làm một bộ phim thuần Việt”.

Phim Kiều cũng vấp phải nhiều tranh cãi về ngôn ngữ trong teaser phim.

Phát ngôn này gây ra những trang cãi gay gắt từ cộng đồng cổ phong.

“Làm một bộ phim “thuần Việt” bằng cách mặc những trang phục lòe loẹt, cách tân đến chẳng ai nhận ra. Làm một bộ phim “thuần Việt” mà đạo diễn đến cả “chữ Hán” và “chữ Nôm” cũng không biết phân biệt. Làm một bộ phim “thuần Việt” bằng cách sử dụng chữ Latinh với một font thư pháp tầm thường rồi lại đi cãi cùn.[…] Đây chắc chắn không phải là “thuần Việt” mà chính là “bóp chết văn hóa Việt”.[…] Câu trả lời của đạo diễn Mai Thu Huyền thực sự khiến chúng ta quá thất vọng.” (Thiên Nam Lịch Đại Hậu phi).

Từ những lùm xùm trên, có thể thấy làm phim chuyển thể không hề dễ dàng. Nó giống như một con dao hai lưỡi, đòi hỏi phải có tài năng, kiến thức và cả yếu tố may mắn. 

Phim chuyển thể Việt Nam – những điểm sáng

Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh

Năm 2015, thành công của “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” đã tạo nên một hiệu ứng đặc biệt. Nhiều người thấy bồi hồi vì những nhân vật và trang sách gắn liền với tuổi thơ đã hiện lên màn ảnh và được công nhận. Sức hút của phim còn giúp doanh thu cuốn sách tăng đột biến. Tháng 09/2015, Nhà xuất bản Trẻ đã cung cấp đến 30.000 bản sách nhưng vẫn không đủ đáp ứng nhu cầu người mua sách. Hiếm có một tác phẩm văn học Việt Nam nào lại nhận được sự quan tâm từ công chúng như vậy. 

“Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” đã tạo nên một hiệu ứng đặc biệt cho phim Việt.

Mắt biếc

Năm 2019, Mắt Biếc cũng đạt hiệu ứng như vậy. Cả phim và sách đều đạt kỷ lục. 2017, sau khi phim Mắt biếc của Victor Vũ được công bố, sách bán được thêm 100.000 bản. Đây là những con số rất ấn tượng về xuất bản.

Câu hỏi được đặt ra chính là. Sao chúng ta không thể mong chờ hiệu ứng tương tự cho những tác phẩm văn học kinh điển Việt Nam? Đó chính là điểm sáng và sức mạnh kỳ diệu của điện ảnh, chính là sức lan tỏa. Sẽ có một ngày khi những dự án phim chuyển thể văn học kinh điển thành công, ta có thể thấy văn học được lan truyền rộng rãi hơn.

Kết luận

Phim chuyển thể từ những tác phẩm văn học Việt thực không phải bài toán dễ. Dù vậy, vẫn có những tín hiệu cho chúng ta hy vọng và ủng hộ. Các dự án đang cần góp ý mang tính xây dựng nhất. Những nhà làm phim nếu có sự tiếp thu, chắt lọc những ý kiến chất lượng và thật sự toàn tâm, chắc chắn sẽ làm nên những tác phẩm lưu lại muôn đời.

 


Sản phẩm học viênXem thêm>>>

098 3670282